وزارت صحت عامه/بهداشت رژیم طالبان روز سه‌شنبه ۲۸ بهمن (۱۷ فوریه) اعلام کرد که ۵۰۰ پزشک مرد متخصص از «اداره عمومی اکمال تخصص» (سازمان تحصیلات تکمیلی) این رژیم مدرک فارغ‌التحصیلی دریافت کرده‌اند. 

این چهارمین سال متوالی است که هیچ پزشک زنی، از جمله در رشته زنان و زایمان، فارغ‌التحصیل نمی‌شود، زیرا طالبان نه‌تنها به دختران اجازه نمی‌دهند در رشته پزشکی ادامه تحصیل دهند، بلکه حتی تحصیل در رشته‌های پرستاری، مامایی را هم برای آنان ممنوع کرده‌اند. 

این در حالی است که افغانستان با کمبود شدید به پزشک، پرستار زن و ماما روبرو است و در پی این کمبود، میزان مرگ‌ومیر مادران و نوزادان و زنان در این کشور بالا گزارش می‌شود. با وجود این، مشخص نیست که چرا رژیم طالبان تحصیل دختران را بالاتر از کلاس ششم ممنوع کرده است. 

از طرفی تعداد زیادی زنان پزشک هم پس از سقوط حکومت پیشین افغانستان، این کشور را ترک کردند که این امر نیز فشاری مضاعف بر بیمارستان‌ها و مراکز درمانی افغانستان وارد کرد. به‌ شکلی که در بسیاری از مراکز درمانی، نیروی زن کافی برای درمان و مراقبت بیماران وجود ندارد. 

با این حال طالبان در طول چهار سال و نیم گذشته نشان داده‌اند که این وضعیت برای آنان یک مسئله جدی به شمار نمی‌رود و ممنوعیت تحصیل دختران را که هیچ توجیه دینی ندارد، همچنان لغو نمی‌کنند. 

تفکیک جنسیتی در بیمارستان‌ها حتی پزشکان مرد را نیز به‌شدت محدود کرده است و در پی نظارت محتسبان امر به معروف و نهی از منکر، آن‌ها تنها با رعایت ضوابط مشخص، اجازه دارند بیماران زن را ویزیت یا درمان کنند. 

در صورت تداوم ممنوعیت تحصیل دختران در رشته‌های پزشکی، پرستاری، مامایی و دیگر رشته‌های مرتبط، هم‌زمان با افزایش جمعیت افغانستان، فشار بیشتری بر بیمارستان‌ها و مراکز درمانی این کشور وارد خواهد شد. 

فارغ‌التحصیلان دانشکده‌های طب در سراسر افغانستان در آزمون سراسری تکمیل تخصص شرکت می‌کنند و پس از موفقیت در این آزمون، که از آزمون‌های دشوار به شمار می‌رود، می‌توانند هم‌زمان با ادامه تحصیل در دوره تخصص، در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی داوطلبانه کار کنند.

گذراندن آزمون تخصص از این جهت اهمیت دارد که پزشکان پس از آن می‌توانند در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی دولتی مشغول به کار شوند. 

مولوی نورجلال جلالی، وزیر صحت عامه رژیم طالبان، بدون آنکه به پیامدهای ممنوعیت تحصیل زنان و دختران در رشته پزشکی و سایر رشته‌های مرتبط اشاره‌ کند، از فارغ‌التحصیلی ۵۰۰ پزشک از دوره تخصص اظهار خرسندی کرد، با این حال تایید کرد که نظام درمانی افغانستان با کمبود نیرو مواجه است.  

او گفت: «جای افتخار است و احساس خوشحالی می‌کنم که امروز در مراسم فارغ‌التحصیلی پزشکان متخصص سال ۱۴۰۴ شرکت کردم. شما از برنامه تخصص سال ۱۴۰۴ فارغ‌التحصیل شدید و می‌توانید در بخش‌های مختلف، به جامعه خدمات ارائه دهید.» 

او از این پزشکان خواست که در زمینه خدمت‌رسانی به مردم افغانستان تلاش کنند و افزود: «بار سنگین مسئولیت بر دوش شما است؛ مسئولیت‌های خود را به بهترین شکل ادا و با اخلاص کامل به ملت خود خدمت کنید.» 

در دوره نخست حاکمیت طالبان بین سال‌های ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱ هم تحصیل دختران کاملا ممنوع شده بود. در آن زمان نیز اگرچه نیاز شدید به پزشک و نیروی زن در کادر درمانی افغانستان به‌‌وضوح احساس می‌شد، برای لغو این ممنوعیت قدمی برداشته نشد. با این حال پس از تاسیس دفتر سیاسی طالبان در قطر، هیئت مذاکره‌‌کننده این گروه در دوحه مدعی شد که بر اساس «شریعت اسلامی»، مانع کار و تحصیل زنان و دختران نخواهند شد و طالبان نسبت به دوره نخست حاکمیت خود، تغییر کرده‌اند. 

طالبان پس از امضای توافقنامه دوحه با آمریکا در فوریه ۲۰۲۰، فشار نظامی بر حکومت افغانستان را افزایش دادند و سرانجام در اوت ۲۰۲۱ بار دیگر بر افغانستان مسلط شدند، اما با وجود ادعاهای قبلی، همانند دوره نخست حاکمیت خود، تحصیل زنان و دختران در رشته‌های پزشکی کاملا ممنوع کردند و حتی موسسات خصوصی ویژه دختران را نیز تعطیل کردند. 

مرور شیوه حکومتداری رژیم طالبان در چهار سال و نیم گذشته، هیچ چشم‌‌انداز روشنی از لغو ممنوعیت تحصیل دختران در دانشگاه‌ها و موسسات خصوصی، از جمله در رشته پزشکی و رشته‌های مرتبط با آن، نشان نمی‌دهد.